VOETBALSTAD VELSEN ( Artikel uit Voetbal international )

Voordat Telstar in 1963 werd geboren uit een fusie tussen Stormvogels en VSV, beheersten die twee clubs het betaalde voetbal in de IJmond. De rivaliteit was enorm, maar een samengaan was onvermijdelijk om betaald voetbal rond de Hoogovens te behouden. Telstar ontwikkelde zich tot een volwaardige eredivisieclub, maar gleed daarna rap af richting de anonimiteit van de eerste divisie.

In de IJmond was je vroeger òf supporter van Stormvogels, òf van VSV. Stormvogels kwam uit IJmuiden, speelde in blauwe shirts met daarop het prachtige embleem van een klapwiekende Stormvogel. VSV was van het stadsdeel Velseroord en kende vooral daar zijn aanhang. 'VSV was een vooraanstaande club', zegt oud-international Piet van der kuil, die slechts èèn jaar betaald voetbal speelde voor VSV.'Tussen VSV en Stormvogels was er altijd een gezonde rivaliteit. Stormvogels was van achter de watertoren, wij van vóór de toren. Zo noemden ze dat vroeger, 'Stormvogels was de club van IJmuiden', zegt Jan Snoeks, van 1954 tot '57 speler van de club.'Stormvogels stond hoog in aanzien en was een grote vereniging met een grote aanhang. Net als VSV speelden wij op hoog niveau, dat was in de amateur-tijd al zo. Eerst lagen de terreinen van beide clubs dicht bij elkaar. De velden van Stormvogels lagen prachtig in de duinen, het terrein van VSV grensde pal daaraan. Later, toen Sportpark Schoonenberg in 1949 was gebouwd, zijn we daar allebei gaan spelen.

'De clubs hadden weinig succes in het betaalde voetbal. Stormvogels won nooit een prijs van enige importantie, VSV kende het hoogtepunt uit de clubgeschiedenis in 1963, toen de Velseroorder Sportvereniging de titel veroverde in de tweede divisie. 'We hadden er twee heroïsche wedstrijden voor nodig tegen Haarlem', weet Fred André, oud-speler van VSV en later voetballer en trainer van Telstar.'De eerste wedstrijd speelden we gelijk, het tweede duel wonnen we in de laatste minuut door een doel punt van Ted Immers.'VSV speelde nooit in de eerste divisie, die plaats werd ingeruimd voor Telstar, de boreling uit VSV en Stormvogels. Een fusie tussen VSV en Stormvogels, één grote club in IJmond, was de droom van het Velsense gemeentebestuur én de enige mogelijkheid om een sterke bvo in de gemeente te houden. De club ging Telstar heten, had in het clubembleem een satelliet en ontwikkelde zich rap tot een volwaardige eredivisieclub.

'In ons eerste jaar eerste divisie promoveerden we direct naar de eredivisie', zegt Fred André.'En dat terwijl het begin moeilijk was. Ik weet nog steeds niet zeker of de fusie tussen VSV en Stormvogels ècht nodig was. Maar goed, die kwam er. Zeker in het begin zorgde dat voor problemen. Omdat VSV de meeste spelers leverde aan Telstar, lieten de Stormvogel-supporters het afweten. Telstar was in het begin in twee kampen verdeeld.' Dat duurde niet lang, want de fusieclub werd een begrip. Van 1964 tot 1978 speelde Telstar in de eredivisie.'Een absolute toptijd', weet Fred Bischot, oud-speler van Telstar. 'Gemiddeld trokken we zo'n zeven- à achtduizend toeschouwers en als Ajax, Feyenoord of PSV op bezoek kwam was Schoonenberg met achttienduizend toeschouwers stijf uitverkocht.' 'Het leefde enorm', weet Ruud Geels nog. 'Ik debuteerde in het betaalde voetbal voor Telstar en we draaiden prima mee inde eredivisie. Toen ik later met Ajax tégen Telstar moest spelen, was dat altijd heel lastig, maar ook gezellig omdat het er zo druk was. De mensen zaten tegen de hekken aan.' Frank Snoeks, neef van Jan, speelde ook voor Stormvogels en was later een Telstar-watcher. Snoeks, nu commentator van Studio Sport: 'De grote clubs kwamen met knikkende knieën naar Schoonenberg. Feyenoord bijvoorbeeld verloor zijn eerste wedstrijd na het behalen van de wereldtitel in 1970 tegen Estudiantes van Telstar.'

Telstar trok niet alleen toeschouwers uit de gemeente Velsen. Fred André: 'Ze kwamen overal vandaan. Uit Heemskerk, Beverwijk, Castricum. Als Telstar thuis speelde tegen een topclub, moest je niet proberen een uur van tevoren naar het stadion te rijden. De Velsertunnel zat verstopt, zo druk was het. Maar ook als we uit moesten voetballen, trok Telstar publiek. Feyenoord- uit bijvoorbeeld, dan zaten er veertigduizend toeschouwers in De Kuip. En die kwamen niet alleen voor Feyenoord, ze wisten ook dat Telstar altijd verzorgd trachtte te voetballen. Daar stond Telstar om bekend, dat was de cultuur van de club.'tot 1978 speelde Telstar in de eredivisie, daarna werd het snel minder. De club degradeerde, speelde in het jaar daarop in de nacompetitie nog welvoor promotie, maar verdween daarna razendsnel in de anonimiteit. Schulden stapelden zich op, publiek en sponspors lieten het afweten. 'Dat was een heel vreemde gewaarwording', zegt Bischot. 'Ik speelde in twee verschillende periodes voor Telstar. De eerste termijn, van 1971 tot '79 in de eredivisie, toen alles kon, klikte en mocht, en het iedere week druk was. De laatste periode, van 1983 tot '88, was er van doe glorietijd weinig meer over. Het was een gigantisch verschil, want nu speelden we voor een paar honderd toeschouwers. Het probleem was dat we een elftal hadden dat steeds slechter werd. Als er een speler werd verkocht, kwam er een amateur voor terug.' Zo vroeg Fred André een kleine loonsverhoging, maar Telstar weigerde die. 'Het ging,'zegt André, 'om slechts tweeduizend gulden. Die kreeg ik niet van Telstar.


9 VELSER VOETBALCLUBS

De gemeente Velsen ( 66 duizend inwoners) bestaat uit zeven gemeentedelen (IJmuiden, Velsen-Noord, Velsen-Zuid, Santpoort-Noord, Santpoort-Zuid, Driehuis en als nieuwste gemeentedeel Velserbroek,) en neemt na Rotterdam en Amsterdam de derde plaats van de Nederlandse zeehavens in. Door de sluizen worden jaarlijks meer dan vijfduizend schepen in de richting van Amsterdam geschut. De kleine schepen en jachten daarbij gerekend komt het totale aantal op zo'n vijftienduizend geschutte schepen. Verder staat de gemeente Velsen vooral bekend vanwege de Hoogovens. Dit bedrijf vestigde zich in 1918 in de IJmond en zou de ontwikkeling van de gemeente enorm beïnvloeden.

Naast Telstar kent Velsen nog acht voetbalclubs, waarvan er een aantal zowel een zaterdag- als zondagafdeling hebben.

EERSTE KLASSE zondag
Stormvogels
TWEEDE KLASSE zondag
RKVV Velsen
DERDE KLASSE zondag
FC Velsen-Noord
DERDE KLASSE zaterdag
IJmuiden
VIERDE KLASSE zondag
SVIJ, VSV, Waterloo
VIERDE KLASSE zaterdag
FC Velsen-Noord
VIJFDE KLASSE zondag
Terrasvogels
VIJFDE KLASSE zaterdag
Terrasvogels, Waterloo, Stormvogels


Artikel afkomstig van Stormvogels/Artikel overgenomen uit Voetbal International Week 15.
TEKST: Martijn Krabbendam. 1998